گزارش

امیر مهدی ایرانخواه؛ پژوهشگر اندیشکده نفت و انرژی طبق یادداشت استراتژیست‌های «ماکواری» (یک شرکت خدمات مالی و سرمایه…

صنعت پتروشیمی، با فرآیند پیچیده و اتکای آن بر مجموعه داده ها، آماده برای یکپارچگی هوش مصنوعی است.

درک سنتی از رابطه میان تنش‌های ژئوپلیتیکی خاورمیانه و نوسانات قیمت جهانی نفت، سال‌ها یکی از مبانی تحلیلی بازارهای انرژی و سیاست‌گذاری‌های بین‌المللی بوده است. اما به‌نظر می‌رسد که این رابطه در سال‌های اخیر دستخوش تحولاتی بنیادین شده است؛ تحولاتی که نه‌تنها ناشی از تغییر در ساختار عرضه و تقاضای جهانی هستند، بلکه بازتابی از دگرگونی در نوع نگاه بازار به «ریسک» نیز به شمار می‌روند.

حاشیه‌های سود خوب پالایشگاه‌های نفتی جهانی نشان‌دهنده مصرف سالم نفت در حال حاضر است، اما این وضعیت با پیش‌بینی‌های منفی برای تقاضای بلندمدت نفت در آینده تفاوت دارد. در هفته‌های اخیر، بازار نفت به دلیل نگرانی‌ها از تاثیر جنگ تجاری رئیس‌جمهور ایالات متحده، دونالد ترامپ، بر فعالیت‌های اقتصادی جهانی و مصرف انرژی به شدت منفی شده است. آژانس بین‌المللی انرژی پیش‌بینی خود را برای تقاضای نفت در سال 2025 کاهش داده و آن را به 730,000 بشکه در روز رسانده است که نسبت به پیش‌بینی قبلی 1.03 میلیون بشکه در روز کاهش پیدا کرده است. دلیل این کاهش نیز تنش‌های تجاری است.

امروزه همبستگی سنتی میان ریسک مخاصمه در خاورمیانه و  تسریع در قیمت نفت، در هم شکسته است. بازارهای نفت به خوبی به‌وسیله تولیدات غیر اوپک تامین می‌شوند و تقاضای اندک در آسیا و کاهش طولانی‌مدت تقاضا برای نفت، موجب آرامش بیشتر حساسیت قیمت نفت می‌شود. امروزه حساسیت قیمت نفت با دقت فزاینده‌ای متمرکز بر تهدیدات و حملاتی است که به سایت های خاص تولیدی و ترانزیتی صورت می‌گیرد. ژئوپلیتیک انرژی، وابستگی به مصرف‌کنندگان شرقی، تجارت و جریان سرمایه‌گذاری میان اقتصادهای نوظهور بازار، و وعده نامطمئن آمریکا مبنی بر حفاظت از امنیت را برای خاورمیانه، به‌ویژه تولیدکنندگان نفت حوزه خلیج‌فارس، تشدید می‌کند.

مک‌کینزی در گزارش Global Energy Perspective 2024  سناریوهای آینده انرژی تا سال ۲۰۵۰ را با جزئیات بررسی کرده و به مسائلی مانند رشد تقاضا، کاهش انتشار، نقش سوخت‌های فسیلی، الکتریکی‌سازی، و توسعه هیدروژن پاک می‌پردازد. این گزارش شامل نمودارها، تحلیل‌های منطقه‌ای، و توصیه‌های سیاستی است.